AIOS KONSTANTINOS – ELENİ KİLİSESİ

18. yüzyıl yapısı olan Aios Konstantinos – Eleni Kilisesi köyün meydanında yer alıyor. Kilisenin kenar süsleriyle dikkat çeken ana kapısı üzerinde yer alan yaş levhada şu ifadelere yer veriliyor ;

“Ben en mukaddes kraliyet ailesinin kilisesiyim. Konstantin ve Helena’nın ; 1. Sultan Ahmet zamanında inşa edildim. 1. Abdülmecid zamanında tezyin edildim ve meşhur Paisios piskopos olduğunda Sinasos halkının gayretleri ve harcamalarıyla 1729’da tamamlandım, 1850’de onarıldım.”

AZİZ VASİLYOS KİLİSESİ

Mustafapaşa’nın 1 km güneyinde, Beydere Vadisi başında yer alan, Aziz Vasilyos Kilisesi “yakın tarihe kadar resimlenmeye devam edilen” yegane kilise. 20 . yüzyıl başına ait duvar resimleri çok zarar görmüş. Şimdi müze olarak korunan kilisenin tavanında Pantokrator İsa tasviri, duvarlarında ise aziz ve havari resimleri var. Kilisenin ana mekanı alt katta yer alıyor ve sütunlarla birbirinden ayrılan iki bölümden oluşuyor.

MANASTIR AÇIK HAVA MÜZESİ VE GÖMEDE VADİSİ

Mustafapaşa’nın batısında yer alan Gömede bölgenin küçük ama renkli vadilerinden birisi. Bembeyaz kayaları ve yeşil dokusuyla Ihlara’yı andırıyor. Vadinin içinde pek çok dini yapı ile Mustafapaşa köyüne yaslanan bölümünde Manastır Açık Hava Müzesi yer alıyor. Buradaki yapılar arasında en önemlileri Aziz Nikola Manastırı ile Aziz Yuhannis Prodromos (Vaftizci Yayha ), Azize Barbara ve Aziz Stefanos kiliseleri. Vadinin yüksek tepesindeki kayalıklara oyulu Aziz Basileios Kilisesi ise İkonoklazma dönemine ait bezemeleri ile dikkat çekiyor.

KEŞLİK MANASTIRI

Mustafapaşa’nın güneyine inen yol üzerindeki duraklarda hem Roma, hem Hristiyan, hem de Anadolu Türk kültürlerinden izler görmek mümkün. Hristiyan dini yapıları arasında en önemlileri Yeşilöz Köyü’nde bulunan Theodora Kilisesi ile Cemil Köyü’ndeki Keşlik Manastırı, Orijinal ismi Archangelos (Baş Melek)olan Keşlik Manastırı içinde iki kilise, okul, mutfak, şaraphane gibi bölümler yer alıyor ve bu yapı grubu içinde yaşamış Hristiyan nüfusun 200’ün üzerinde olduğu tahmin ediliyor. 8-9. Yüzyıllara ait Stephanos Kilisesi, İkonoklastik döneme ait geometrik süslemeleri ; 13. Yüzyıl yapısı Archangelos Kilisesi ise renkli freskleri ile dikkat çekiyor.